چطور مؤثرتر گوش کنیم؟

چطور مؤثرتر گوش کنیم؟

به نام خدا

سلام خدمت دوستان عزیز

در مقاله قبلی راجع به یکی از مهارتهای مهم ارتباطی یعنی گوش دادن و موانع آن توضیح دادم و در این مقاله قصد دارم توضیح بدهم  که چطور بهتر و مؤثرتر به یکدیگر گوش کنیم.

برای مطالعه مقاله قبلی می توانید روی لینک زیر کلیک کنید.

هنر گوش دادن

 چهار مرحله مؤثر گوش دادن

Image result for ‫گوش دادن‬‎

 

 

مرحله اول:گوش دادن فعال

گوش دادن به این معنا نیست که دهان بسته جلوی افراد بشینید.یک مجسمه هم می تواند این کار بکند. شما در این فرآیند باید کاملا فعال باشید و می توانید از سه طریق مشارکت داشته باشید: نقل بیان، شفاف سازی و باز خورد دادن

نقل بیان

Related image

یعنی بیان حرف های طرف مقابل با واژه های خودتان که به شناخت و درک حرف های طرف مقابل خیلی کمک می کند.

مثلا: چیزی که شنیدم این بود که گفتید…

منظورت این است که؟…

پس احساست به این ماجرا اینطوریه؟….

بنابراین هر وقت فردی مطلب مهمی را برای شما گفت می توانید نقل بیان کنید چون:

آدم ها از اینکه شما به حرف های آنها گوش دادید قطعا سپاسگزار شما خواهند بود

نقل بیان کمک می کند که اگر طرف تا عصبانیت یا نگرانی طرف مقابل فروکش کند و تنش ها کمتر شود

از طریق نقل بیان تعبیر و تفسیر های نادرست از حرف های طرف مقابل به موقع تصحیح می شود و کمتر دچار سوء تفاهم می شویم

به کمک نقل بیان می توانید بسیاری از موانع گوش دادن مثل قضاوت کردن، مقایسه، مرور ذهنی، مجادله، عوض کردن بحث و … را کنترل کنید

شفاف سازی

Image result for ‫شفاف سازی‬‎

این مرحله اغلب همرا با نقل بیان انجام می شود. شفاف سازی به معنی پرسیدن سؤالاتی برای به دست آوردن تصور کامل تری از حرف های طرف مقابل؛ چون که هدف شما درک کامل حرف های طرف مقابل هست هرجا که صحبت طرف مقابل مبهم بود و یا به اطلاعات بیشتری احتیاج داشتید می توانید از اوخواهش کنید که اطلاعات بیشتری را در اختیار شما قرار دهد تا نکات مبهم کاملا برای شما شفاف سازی شود با این روش شما به فرد مقابل نشان میدهید که به شنیدن حرف های او علاقه مند هستید و برای درک و شناخت بیشتر او تلاش می کنید.

ارائه بازخورد

Image result for ‫بازخورد‬‎

یعنی گفتن فکر و احساسات خود که از درک حرف های  طرف مقابل به دست آمده  فارغ از هرگونه قضاوت، بحث و مجادله.

ارائه بازخورد فرصت دیگری است برای تصحیح اشتباهات و سوء تفاهم ها و همچنین فرصتی برای فرد مقابل است تا با دیدگاه ارزشمند شما آشنا شود.

خوب حالا بازخورد دادن چطوری باید باشد؟
بازخورد باید فوری باشد همین که مفهموم حرف های طرف مقابل را کاملا فهمیدید به او بازخورد دهید به تاخیر انداختن بازخورد ممکن است دیدگاه شما را بی ارزش کند. صادقانه یعنی واکنش واقعی خودتون رو ارائه کنید یعنی با رفتارهای کلامی به فرد حمله نکنید در واقع برخورد بی رحمانه، صداقت محسوب نمی شود. و همچنین حامیانه یعنی بدون ایجاد آزردگی.

به این مثال نگاه کنید:

” احساس می کنم چیزی هست که شما به من نمی گویید” خیلی حمایتی تر از این جمله است :” تو داری چیزی رو از من مخفی می کنی”

یا جمله “احساس میکنم که احتمالا اشتباهی رو مرتکب شدی”

قطعا حمایتی تر از اینکه به طرف مقابل بگوییم: “تو یک احمقی…!”

 

مرحله دوم: گوش دادن همدلانه

گوش دادن همدلانه به این معنی است که به خودتان بگویید: گوش دادن کار سختی است ولی خوب طرف مقابل هم یک انسان و نیاز به شنیده شدن و درک شدن دارد

به طور طبیعی گوش دادن به یک فردی که عصبانی است و انتقاد می کند و از خودراضی است توانایی شما را برای گوش دادن کاهش می دهد در این صورت که نمی توانید با همدلی به فرد مقابل گوش دهید این سوالات را از خود بپرسید؟

  • عصبانیت یا خشم و… از کدام نیاز او ناشی می شود؟
  • فرد مقابل چه خطر یا موقعیت پرتنشی رو تجربه کرده؟
  • او به دنبال چه چیزی است؟

با پرسیدن این سؤال ها از خود، خیلی راحت تر موقعیت وشرایط طرف مقابل را درک خواهید کرد.

 

مرحله سوم: گوش دادن با ذهن آزاد (بدون قضاوت)

موقعی که در مورد فرد مقابل حکم صادر می کنید و عیب یابی می کنید، گوش دادن کار مشکلی است. هنگامی که به دنبال موردی هستید که فرد مقابل یا عقاید او را بی ارزش سازید، روند انتقال پیام از فرد مقابل به شما به کندی اتفاق می افتد در واقع شما به حرف های منطقی و با ارزش فرد گوش نمی دهید و فقط مواردی که به نظر اشتباه یا احمقانه می رسد را جمع آوری و ذخیره می کنید تا بتوانید  بعدا آن را با مخاطب دیگری که با شما اتفاق نظر دارد به اشتراک بگذارید.

قضاوت ها و احکامی را که در مورد دیگران صادر می کنید، ممکن است برای شما بسیار رضایت بخش باشد ولی آن ها را به صورت زیر انجام میدهید.

  • اگر تایید شد که نظرات شما اشتباه هستند، بازهم همان نظرات از پیش ساخته خود را می گویید
  • فکرتان رشد نمی کند زیرا صرفا به دیدگاه هایی گوش می دهید که تا آن لحظه در ذهن دارید
  • وقتی با نظرات دیگران مخالف هستید در واقع ارزش آن افراد را رد می کنید.
  • دیگران علاقه خود را به شما از دست می دهند زیرا بحث و جدل می کنید و به آن ها گوش نمی دهید
  • اطلاعات مهم را از دست می دهید

تقریبا همه افراد در گوش دادن با ذهن آزاد مشکل دارند چون نمی خواهید که باور کنید فردی که از او خوشتان نمی آید، حرفی گفته است که ارزش فکر کردن دارد، فقط می خواهید بحث و جدل کنید تا مانع حرف زدن او شوید

چون نمی خواهید که باور کنید که شماهم ممکن است که اشتباه کنید

ترس از اینکه شما هم در اشتباه هستید تبعات گسترده ای دارد زیرا عقاید و باورهای شما به شدت به عزت نفس تون گره خورده اند. دراشتباه بودن می تواند برابر با حماقت، بد بودن یا بی ارزش بودن باشد اگر نظرات و باورهایتان را به عنوان فرضیه های موقت در نظر بگیرید یعنی احتمال رد شدن و اصلاح را برای آن درنظر گرفته اید اینطوری به جای اینکه عزت نفس خود را بر اساس همیشه برحق بودن و عدم اشتباه قرار دهید، می توانید تصویرتان را از خودتان به این شکل اصلاح کنید که می خواهید حقیقت را پیدا کنید.

مهمترین قاعده برای گوش دادن باز این است که قبل از قضاوت، حرف ها و پیام ها را به طور کامل بشنوید. ارزیابی های پیش از موقع، منطقی نیستند چون هنوز همه اطلاعات لازم رو در اختیار ندارید پس حواستون به این نکته باشه.

مرحله چهارم: گوش دادن با آگاهی

یعنی ببینیم که بین حرف های طرف مقابل و زبان بدن( حالات چهره، تن صدا، کلام و حالات بدنی ) تناسبی وجود دارد

مثلا اگر کسی به شما بگویدکه پدرش رو از دست داده ولی لبخند می زند و با آرامش لم داده و دستانش را پشت سرش گره کرده، حرف های او کاملا غیرمنطقی و بیانگر یک ناهماهنگی میان پیام او و زبان بدنش هست، در این صورت شما باید درباره این نوع ناهماهنگی به فرد بازخورد دهید و پیام رو شفاف سازی کنید تا یه وقت یک پیام ناتمام و یا نادرست را نپذیرفته باشید.

گوش دادن کامل

  • برای اینکه شنونده کاملی باشید باید به موارد زیر توجه کنید:
    تماس چشمی مناسب داشته باشید
  • کمی به جلو متمایل شوید
  • با تکان دادن سر و نقل بیان، مشارکت فعال داشته باشید
  • با پرسیدن سوال، حرف های طرف مقابل را شفاف سازی کنید
  • مواردی که باعث حواس پرتی می شوند را از موقعیت مورد نظر دور کنید
  • حتی اگر عصبانی و آشفته هستید خودتان را ملزم کنید که حرف طرف مقابل را بفهمید.

 

گوش دادن برای زوج ها

Image result for ‫گوش دادن زوجین‬‎

شاید مهمترین کاربرد مهارت گوش دادن، موقعی باشد که با همسرتان تعامل برقرار می کنید. فرآیندی که “تعامل دو جانبه” نامیده می شود، ساختاری را برای شما فراهم می کند که طی آن می توانید واقعا حرف های یکدیگر را بشنوید. این فرآیند به این صورت است که موقعی که در مورد موضوعی باهم بحث می کنید یا در مورد آن با هم اختلاف نظر دارید، پنج دقیقه شنونده و پنج دقیقه گوینده باشید . در حالی که جای خود را عوض می کنید.

موقعی که گوینده هستید:
به طور خلاصه نقطه نظر خود را توضیح دهید

از سرزنش و توهین اجتناب کنید. همسرتان را متهم نکنید و بر اشتباهات وی تاکید نکنید

از جانب خود و تجریه خود حرف بزنید یعنی تمرکزتان بر روی احساس و خواسته های خود باشد.

موقعی که شنونده هستید:

کاملا به گوینده توجه کنید تا بتوانید احساس ها، نظرها و نیازهای همسرتان را درک کنید.

در مورد هیچ کدام از حرف های همسرتان مخالفت و بحث نکنید و سعی نکنید آن ها را تصحیح کنید.

می توانید برای روشن شدن موضوع سؤال بپرسید ولی نباید با فرد مقابل منازعه و برخورد متقابل انجام دهید.

 

 

همان طور که نمیشه از یه فرد انتظار داشت که بعد از خواندن کتاب نجاری و روش های آن، نجار ماهری شود در اینجا هم نمی توان انتظار داشت که با خواندن یک مقاله به فردی تبدیل شویم که می توانید به آسانی و سهولت با دیگران ارتباط برقرارکند اما همانطور که نجاری یا آموختن یک موسیقی را می توان از طریق تمرین یاد گرفت؛ قطعا مهارتهای ارتباطی رو هم می توان از این طریق آموخت.

دنیامون به عشق و آموزش بیشتری نیاز دارد.

با اشتیاق زندگی کنید.

سمیرا محسنی

 

 

پاسخی بگذارید

بستن منو